matematika
Tehno - Nauka

Matematičkim modelom protiv skakavaca

Grupa naučnika napravila je matematički model za roj skakavaca koji bi, kako se nadaju, mogao da pomogne u utvđivanju novih strategija za kontrolu migracije tih štetočina i ogromne štete koju tom prilikom pričinjavaju

Najezde skakavaca zahvataju različite djelove svijeta u različito vrijeme – od Afrike do Azije i Južne Amerike. Ti insekti, kojih u rojevima često ima više miliona ili čak milijardi, mogu da unište sve usjeve za samo nekoliko minuta.

Naučnici godinama pokušavaju da pronađu najbolje načine da ih suzbiju. Rana intervencija insekticidima je ključna za kontrolu skakavaca, prije nego što počnu da se formiraju rojevi. Međutim, mnoge siromašne zemlje nemaju te resurse. Naučnici u Engleskoj sada su napravili matematički model koji oponaša kretanje roja, što bi moglo da dovede do utvrđivanja novih načina za kontrolu ovih štetočina.

Koristeći arenu u obliku prstena, naučnici analiziraju pokrete grupa različitih veličina i proučavaju njihovu interakciju. Kada se u areni nalazi nekoliko skakavaca, oni ne obraćaju mnogo pažnje jedni na druge.

Međutim, čim stavite veći broj skakavaca, počinju da se zajedno kreću oko arene u istom pravcu, ili u smjeru kazaljki na satu ili suprotno. Ponekad, spontano, svi skakavci istovremeno promijene pravac i počnu da se kreću u drugom smjeru”, ističe matematički biolog sa Univerziteta u Batu, Kristijan Jejts.

Samo par skakavaca može da promijeni pravac u kojem se kreću ostali.

“Najvažnija stvar koju smo utvrdili tokom istraživanja je da ako imate dva skakavca koji idu u jednom pravcu i trećeg koji se kreće suprotno, ova dva skakavca mogu da promijene njegovo kretanje“, navodi Jejts.

To znači da su skakavci osjetljivi na poremećaje zbog čega letjelica može da razbije roj.

“Zbog toga bi jedna opcija mogla da bude da avioni lete blizu skakavaca što će povećati turbulencije u vazduhu. Druga mogućnost je da se koriste ultrasonične naprave da bi se poremetili rojevi skakavaca.”

Međutim, kako ističe Jejts, najbolji način za suzbijanje te napasti je da se prije svega spriječi njihovo razmnožavanje i formiranje rojeva.

Leave a Reply